Z cyklu Przemyskie ciekawostki – mury miejskie

Średniowieczny Przemyśl jako miasto na rubieżach, w dodatku będący miastem kupieckim, gdzie organizowano liczne bogate jarmarki musiał być miastem zapewniającym bezpieczeństwo swoim mieszkańcom oraz ich mieniu.

Stąd też wokół miasta powstały silne umocnienia w początkowej fazie będące ziemnymi wałami wokół których skierowano bieg wód. Aby wzmocnić obronność wałów wzmacniano je potężnymi dębowymi palisadami i wieżami.

Pierwszą wzmiankę o ufortyfikowaniu Przemyśla znajdujemy u Długosza, który opisując oblężenie Przemyśla przez Bolesława Śmiałego mówi, że był to gród silnie umocniony wysokimi wałami i głębokimi rowami.

W miarę rozwoju miasta i bogacenia się jego społeczeństwa dawne umocnienia zaczęto zastępować murem; budowanym z cegły i kamienia. Mury te sięgały wysokości dwóch do trzech metrów. Ich pozostałości wciąż możemy oglądać na ulicy Władycze i w podwórzach niektórych kamienic przy ulicy Basztowej, Słowackiego i Wybrzeża Marszałka Józefa Piłsudskiego.

2

Najważniejszym elementem w systemie fortyfikacyjnym miasta były wieże i baszty. Wznoszono je jako pierwsze, a przestrzeń pomiędzy nimi uzupełniano murem. Baszty były używane nie tylko do obrony, ale też jako magazyny broni. Każda z baszt przemyskich należała do pewnego cechu, tzn. każdy cech miał obowiązek w razie napadu bronić miasto ze swej baszty.

W średniowiecznym Przemyślu były następujące baszty:

-kowalska

-mała przy kościele karmelickim

-mała kramarska

-szewska

-mała nad Sanem (broniona przez cech browarników)

-krawiecka

-czapnicza

-kuśnierska

-rymarska

Każdy mistrz wstępujący do cechu był obowiązany złożyć w cechu półhak lub muszkiet tj. broń palną i pewną ilość prochu i ołowiu z którego odlewano kule. Broń składowano w baszcie.

Do miasta można się było dostać jedną z trzech bram miejskich: Lwowską,Grodzką lub Wodną.

Bramy były wyższe od murów i silnie ufortyfikowane. Istniała jeszcze tzw. furta zamkowa.

Według rozporządzenia królewskiego, od zachodu, aż do wschodu słońca, wszystkie bramy i furty miały być zamknięte i pilnie strzeżone. Jedynie w jakimś nadzwyczajnym przypadku można było je otworzyć.

mury miejskie